header photo

کارت تبریک هشت مارس با عکس مریم میرزا خانی

کارت تبریک هشت مارس با عکس مریم میرزا خانی

همزمان با هشتم مارس روز جهانی زن اتفاق جالبی در یکی از شهر‌های کانادا افتاد؛ کارت تبریکی با عکس مریم میرزاخانی ریاضی دان مشهور ایرانی برای کارمندان زن یک شرکت ارسال شد که این اقدام در فضای مجازی سر و صدای زیادی به پا کرد.

مریم میرزاخانی، ریاضیدان ایرانی، کسی که نامش در فهرست دانشمندان بزرگ ریاضی دنیا به چشم می‌خورد در سن ۴۰ سالگی پس از چهار سال مقابله با بیماری سرطان از دنیا رفت اما نام او در تاریخ ریاضیات جاودانه شد.

مریم میرزاخانی در ۲۲ اردیبهشت ۱۳۵۶ (۱۲ مه ۱۹۷۷) در تهران متولد شد، پدرش احمد میرزاخانی مهندس برق و رئیس هیئت مدیره مجتمع آموزشی نیکوکاری رعد بود. پدر مریم میرزاخانی اهل طالقان استان البرز است. مریم با اتمام تحصیلات ابتدایی با شرکت در آزمون ورودی مدارس سمپاد (سازمان ملی پرورش استعدادهای درخشان‌) وارد دبیرستان فرزانگان تهران شد.

مریم میرزاخانی در سال‌های ۱۳۷۳ و ۱۳۷۴ (سال سوم و چهارم دبیرستان) از دبیرستان فرزانگان تهران موفق به کسب مدال طلای المپیاد ریاضی کشوری شد و بعد از آن در سال ۱۹۹۴ در المپیاد جهانی ریاضی هنگ کنگ با امتیاز ۴۱ از ۴۲ مدال طلای جهانی گرفت. سال بعد، در المپیاد جهانی ریاضی کانادا میرزاخانی با نمرهٔ کامل، رتبهٔ اول طلای جهانی را به دست آورد.

مریم میرزاخانی به همراه رؤیا بهشتی اولین دخترانی بودند که به تیم المپیاد ریاضی ایران راه یافتند. مریم اولین دختری بود که در المپیاد ریاضی ایران طلا گرفت. وی اولین کسی بود که دو سال مدال طلا گرفت و اولین دانش‌آموز شرکت‌کننده از ایران بود که در آزمون المپیاد ریاضی نمره کامل گرفت.

میرزاخانی دورهٔ کارشناسی را در دانشگاه صنعتی شریف طی کرد. در این دوره، میرزاخانی اثبات ساده‌ای برای قضیهٔ شُر یافت که در ماه‌نامهٔ انجمن ریاضی آمریکا چاپ شد. مریم سپس به دانشگاه هاروارد رفت و آن‌جا بر سر کلاس‌های کورتیس مک‌مولن (از برندگان جایزه فیلدز) حاضر می‌شد. مک‌مولن او را در این دوران این‌طور به یاد می‌آورد که بر سر کلاس‌هایش سوال‌های زیادی می‌پرسید و با عجله به فارسی یادداشت برمی‌داشت. او سرانجام در سال ۲۰۰۴ از دانشگاه هاروارد و به سرپرستی مک‌مولن دکترا گرفت.

بعد از اخذ دکترا، میرزاخانی با عنوان استادیار در دانشگاه پرینستون به تدریس مشغول شد. یک سال بعد در سال ۲۰۰۵ نشریه پاپیولار ساینس آمریکا او را به عنوان یکی از ۱۰ ذهنِ جوان جهان برگزید. میرزاخانی تا سال ۲۰۰۸ در پرینستون ماند و در این مدت به درجهٔ استاد تمامی ارتقا یافت. سپس او به استنفورد رفت، و از اول سپتامبر ۲۰۰۸ در ۳۱ سالگی به عنوان استاد تمام در این دانشگاه به کار مشغول شد.

مدال فیلدز مریم میرزاخانی

مریم میرزاخانی در سال ۲۰۱۴ موفق به دریافت مدال ' فیلدز ' اتحادیه جهانی ریاضیات IMU)) شد. فیلدز، مدالی ارزشمند و مهمترین جایزه برای ریاضیدانان در جهان بشمار می‌رود که هر چهار سال یک بار در جریان کنگره اتحادیه جهانی ریاضیات به ریاضیدانان جوان (کمتر از ۴۰ سال) که کار ارزنده‌ای در ریاضی انجام داده باشند، اهدا می‌شود.

درگذشت مریم میرزاخانی

در تیر ۱۳۹۶ اعلام شد میرزاخانی به دلیل ابتلاء به سرطان در بیمارستانی در آمریکا بستری شده‌است. وی از چهار سال پیش‌تر به سرطان پستان مبتلا بوده و این سرطان به مغز استخوان اوسرایت کرده بود. سرانجام مریم میرزاخانی در ۲۳ تیر ۱۳۹۶ در ۴۰ سالگی در بیمارستانی در کالیفرنیا درگذشت.

نامگذاری هایی به نام مریم میرزاخانی

  • به افتخار پروفسور میرزاخانی دانشمند ایرانی کتابخانهٔ اصلی دانشکدهٔ ریاضیات شریف به نام ایشان نامگذاری شده‌است.
  • به افتخار مریم میرزاخانی، دانش‌آموخته این مرکز، در تیر ماه سال ۱۳۹۶ نام یکی از ساختمان‌های این دبیرستان موسوم به ساختمان آمفی‌تئاتر و کتابخانه، به ساختمان پروفسور مریم میرزاخانی تغییر یافت.
  • خانه ریاضیات اصفهان، به افتخار این دانشمند زن بلند پایهٔ ایرانی، در بیستم مرداد ۱۳۹۵ هیئت امنای خانهٔ ریاضیات تصویب کرد تالار همایش‌ها و کنگره‌هایش در شهر علم اصفهان بنام وی، نامگذاری شود.
  • در ۲ فوریه ۲۰۱۸ استلاجیک، شرکتی فعال در زمینهٔ تصویربرداری و تحلیل دیدبانی زمین، میکرو ماهواره‌ای از سری گنوست به اسپانیایی: (ÑuSat) را به فضا پرتاب کرد که به افتخار مریم میرزاخانی نام‌گذاری شده‌است.
  • سیارک ۳۲۱۳۵۷ میرزاخانی به یاد او نامگذاری شد. نامگذاری افتخاری رسمی توسط مرکز بررسی ریز سیاره‌ها منتشر شد.
  • روز تولد مریم میرزاخانی، روز جهانی زن در ریاضیات نامگذاری شد
  • روز تولد مریم میرزاخانی بیست و دوم اردیبهشت (دوازدهم مه) از سوی اتحادیه بین‌المللی انجمن‌های ریاضی جهان با پیشنهاد کمیته بانوان انجمن ریاضی ایران به عنوان روز جهانی زن در ریاضیات نامگذاری شد.
  • در چهارم نوامبر ۲۰۱۹ بنیاد جایزه بریکترو اعلام کرد که جایزه جدیدی به نام جایزه مریم میرزاخانی مرزهای نو را ایجاد کردند که به زنان پیشتاز در علم ریاضی تقدیم خواهد شد. این جایزه به مبلغ ۵۰٬۰۰۰ دلار هرساله به زنان ریاضیدان تازه‌کار که دکترای خود را در دو سال قبل از تقدیم جایزه گرفته‌اند پرداخت می‌شود. جایزه ممکن است به دو نفر تعلق گیرد.
  • در ۸ مارس و به مناسبت روز زن نام مریم میرزاخانی دانشمند ایرانی به پیشنهاد دانشجویان «دانشگاه فنی برلین» بر یکی از خیابان‌های این شهر گذاشته شد.
  • ۱۲ می مصادف با ۲۲ اردیبهشت روز تولد مریم میرزاخانی روز جهانی زنان در ریاضیات نام گذاری شده است.
  •  افتخارات مریم میرزاخانی
  • مدال طلا. المپیاد جهانی ریاضی (هنگ‌کنگ ۱۹۹۴)
  • مدال طلا (با نمرهٔ کامل). المپیاد جهانی ریاضی (کانادا ۱۹۹۵)
  • همکار پژوهشگاه دانش‌های بنیادی، تهران، ایران از ۱۹۹۵ تا ۱۹۹۹
  • جایزهٔ افتخاری دانشگاه هاروارد در سال ۲۰۰۳
  • جایزهٔ برترین فارغ‌التحصیلان دانشگاه هاروارد در سال ۲۰۰۳
  • جایزهٔ پژوهشگر برتر بنیاد ریاضیات کلی در سال ۲۰۰۴
  • جایزهٔ ای‌ام‌اس بلومنتال در سال ۲۰۰۹
  • دعوت به کنگره بین‌المللی ریاضیات در سال ۲۰۱۰ برای سخنرانی در مورد «توپولوژی و سیستم‌های پویا و معادله دیفرانسیل معمولی»
  • جایزه ستر از طرف انجمن ریاضی آمریکا در سال ۲۰۱۳
  • انتخاب به عنوان یکی از ده فرد مهم سال ۲۰۱۴ از سوی مجله نیچر
  • جایزه بنیاد ریاضیات کلی در سال ۲۰۱۴
  • سخنران مدعو کنگرهٔ بین‌المللی ریاضی (۲۰۱۴)
  • مدال فیلدز سال ۲۰۱۴ سئول
  • عضویت در فرهنگستان علوم فرانسه در سال ۲۰۱۵
  • عضویت در مجمع فیلسوفان آمریکا در سال ۲۰۱۵
  • عضویت در آکادمی ملی علوم آمریکا در سال ۲۰۱۶
  • عضویت در فرهنگستان هنر و علوم در سال ۲۰۱۷

 

Go Back

Comment