header photo

Blog posts : "مقاله"

به مناسبت سالروز شهادت خسرو روزبه

به مناسبت سالروز شهادت خسرو روزبه

قهرمان ملی ایران

یاد خسرو روزبه انقلابی بزرگ تاریخ معاصر ایران همیشه ماندگار است و تاثیر وی بر روند تحولات سیاسی و جنبش کمونیستی جامعه ما هرگز زدودنی نخواهد بود.  ٢۱ اردیبهشت سالروز تیرباران خسرو روزبه، قهرمان ملی میهنمان، می باشد. به یاد روزبه مطالب زیادی نگاشته شده و اشعار زیادی سروده شده است. در زیر به درج یادواره ای از او می پردازیم
او درآخرین دفاع تاریخی خود دردادگاه تجدید نظر،۶۰ سال پیش از این، چنین گفت:«هرگز ابر نمی تواند موجودت خورشید را نفی کند وپس از لحظه ای پرتو مستقیم خورشید به همه گرمی خواهد بخشید. اگر از لحظه اسم می برم، مقصودم لحظهٴ تاریخی جوامع بشری است که عمر دراز دارند و چند سال درقبال سن تاریخی آن ها درحکم لحظه ای محسوب می شود. بدون تردید این طوفان ها فروخواهد نشست و حقایق عریان خواهد شد. جامعه ایران روزی را نیز خواهد دید که آزادانه دربارهٴ اینگونه مسائل بحث کند و نظرات خودرا ابراز دارد. آن روز چندان دور نیست…

Read more

هفتاد و سومین سالگرد پيروزی بر فاشيسم

هفتاد و سومین سالگرد پيروزی بر فاشيسم

هرسال (۹ مه) خلق‌های اتحاد جماهير شوروی سوسياليستی سابق و همه نیروهای صلحدوست و مترقی جهان سالگرد تاریخ ساز پیروزی مردم قهرمان اتحاد شوروی و همه نیروهای آزادیخواه و مترقی جهان بر فاشیسم هیتلری را جشن می گیرند.

علت وقوع جنگ دوم جهانی جدا ازهر جنگ امپرياليستی ديگر، که تشديد تضاد منافع ميان کشورهای امپرياليستی و مبارزه آن‌ها برای دستيابی به بازارهای جدید و منابع مواد خام، برای سرمايه‌گذاری و چپاولگر می باشد. این بار دنیای سرمایه داری با پیدایش و تحکیم کشور شوراها (اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی) پایان قدرت چپاولگری خود را می دید. و می خواستند از این طریق به حیات این نیروی قدرتمند و دشمن آشتی ناپذیرشان خاتمه دهند.

در پی تجاوز کشورگشايانه ميليتاريست‌های ژاپن در سال ۱۹۳١ به چين و اشغال منچوری و خودداری امپرياليست‌های آمريکا و بريتانيا از رويارويی با آن‌ها، به اميد تضعيف اتحاد شوروی، در آغاز سال‌های ۳۰ در مرکز اروپا کانون ديگر جنگ جهانی پديد آمد. امپرياليست‌های آلمان که هنوز خاطره شکست خود را در جنگ اول جهانی از …

Read more

از «کمونیسم جنگی» به سوی نپ

با استناد به آرشیو!/ ولادلین سیروتکین

از «کمونیسم جنگی» به سوی نپ

مترجم: ر . ح . بازیار

وضعیت بین المللی

18 مارس 1921 روسیه شوروی و جمهوری لهستان در شهر «ریگا» قرارداد صلحی امضاء کردند، که طبق آن نصف بلاروس با جمعیتی حدود 4 میلیون نفر و تمامی غرب اوکرائین با جمعیتی بیش از 10 میلیون نفر، در مالکیت لهستان قرار می گرفت. مرزهای اتحادشوروی سوسیالیستی از 30 کیلومتری شهر مینسک آغاز می شد. در تفاوت با قرار داد «برست» قرارداد ریگا به مدت 18 سال تمام، یعنی تا سپتامبر 1939مرزهای غربی اتحاد شوروی را تعیین می کرد، که بطور عینی جزئی از اجزای  توافقنامه سیستم ورسای بود، که کشورهای آنتانت  در سال 1919 تحمیل کردند.

در مطبوعات شوروی هیچ تحلیل قیاسی مابین قراردادهای صلح «برست» و «ریگا»صورت نگرفته است و حتی آنها را در چارچوب حل و فصل بین المللی پس از جنگ اروپا (هم در رابطه با آلمان قیصری (1918) و هم پلان آنتانت) مورد بررسی قرار نگرفته است. اما باید گفت در همان ایام چنین دیدگاههایی وجود داشته است. چنانکه "کلاراتسکین" از نامه لنین نقل می کند: «آیا شما اطلاع دارید که قرار داد صلح با لهستان در آغاز با مقاومت شدید روبروشد. دقیقا ه…

Read more

روحانی در تبریز و حاشیه های آن

روحانی در تبریز و حاشیه های آن

دکتر محمد حسین یحیایی

در روز سه شنبه ۴ خرداد ماه حسن روحانی همراه با تعدادی از وزرا، نمایندگان آذربایجان و دیگر مقامات دولتی و لشگری وارد فرودگاه تبریز شد و یکراست به محل سخنرانی در ورزشگاه تختی رفت.
پیش از ورود روحانی به تبریز تعداد زیادی از دانش آموزان مدارس، دوائر و موسسات دولتی را همراه با خانواده آنها در میدان ورزشی جمع کرده و یادآور شده بودند که شعار های خوشآیند رژیم را سر دهند و از مطرح کردن شعار های واقعی مردم که نشانه های خشم مردم آذربایجان به دروغپردازی های دولت به اصطلاح « اعتدال و امید » در آن بازتاب داشته باشد بپرهیزند. با همه اصرار و یادآوری های مقامات، مردم تبریز بویژه جوانان با مطرح کردن خواسته های خود چند بار ها مانع از ادامه سخنرانی شده، نظام فکری و کلامی وی را بر هم زدند تا جائیکه روحانی با پرخاش و عصبانیت به قالب آخوندی خود برگشت و رشته کلام را به موعظه برگرداند تا در پایان بار دیگر وعده های تو خالی خود را تکرار کند.…

Read more

امپریالیسم دلار

امپریالیسم دلار 
میشل براند، رمی هره‌را

ترجمه‌ی احمد سیف

«دلار واحد پول ما، ولی مشکل شماست». این سخن جان کانالی وزیر خزانه‌داری امریکا در جلسه‌ی نوامبر 1971 در رم بین کشورهای گروه 10 اندکی پس از زمانی است که نیکسون قابلیت تبدیل دلار به طلا را قطع کرد و نظام پولی بین‌المللی را براساس نرخ شناور بنا نهاد. از آن زمان تاکنون جهان از این « مشکل» ـ یعنی این که امریکا این امتیاز را به دست آورد تا واحد پولی برای تجارت جهانی و ذخیره را براساس توافقات برتون وودز ارایه بدهد عذاب کشیده است.

فدرال رزرو اگرچه عملاً به‌عنوان بانک مرکزی جهان عمل می‌کند ولی سیاست‌های پولی را براساس منافع امریکا تدوین می کند. در نتیجه‌ی فشار و حتی به دستور الیگارشی مالی نرخ بهره را تعیین می‌کند و یا تنها به نفع خود پول چاپ و برای اقتصاد‌های جهان گرفتاری ایجاد می‌کند. وقتی که فدرال رزرو می‌خواست کاهش مستمر ده ساله درنرخ سود را متوقف و اقتصاد امریکا را از تورم توأم با رکود خارج کند نرخ بهره را به‌شدت افزایش داد ـ شوک واکر در فاصله‌ی 1979 تا 1981- و آن موقع بود که در اوایل دهه‌ی 1980 نرخ پایه‌ای بهره به بیش از 20درصد افزایش یافت. نتیجه‌ی این سیاست این شد که بسیاری از کشورهای درحال‌توسعه گرفتارِ سقوط آزاد شده بدهی خود را نکو…

Read more

راه برون رفت از بحران، تشکیل دولت های محلی

راه برون رفت از بحران، تشکیل دولت های محلی

و مشارکت همگانی در سیاست و اقتصاد

دکتر محمد حسین یحیایی

بعد از چهار دهه از انقلابی که توده های مردم برای رهایی از استبداد و ستم آغاز کردند تا موانع رشد همه جانبه اقتصادی و اجتماعی را از بین ببرند و جامعه را با ارزش های نوین و جهانشمول بشری در مسیر پویایی فکری و پیشرفت اقتصادی قرار دهند، سرخورده و پریشان گرفتار رژیم واپسگرایی شدند که همه مسیر های پیشرفت را مسدود، جنگ، خرافات و تاریک اندیشی را با استفاده از همه ابزار نظامی، اقتصادی، سرکوب، خفقان و واپسگرایی مذهبی بر جامعه تحمیل کرد. در این مدت بخش مهمی از منابع اقتصادی و انسانی کشور، هزینه جاه طلبی ها، نظامیگری ها و ماجراجویی های پر رمز و رازی شد که پایه های اقتصادی، اجتماعی و اخلاقی جامعه را لرزند، در نتیجه انقلاب با خیانت تحمیل شدگان بر آن به گفته « گرامشی » به انقلاب بی انقلاب تبدیل شد که از سوی بازنشسته های ذوب آهن و فولاد مبارکه در تظاهرات اصفهان به نمایش گذاشته شد و با شعار « ما انقلاب کردیم، چه اشتباه کردیم » را بر زبان ها جاری کرد. در ادامه این تظاهرات شعار های دیگری از سوی مردم مطرح شد که آرامش چندین ساله رژیم ولایت را بهم زد و نظام فکری و اجرایی آن در هم ریخت ، در نتیجه بحران های اجتماعی و اقتصادی که سال ها از سوی رژیم پنهان شده بود، آشکارتر شد و مردم به حقایقی پی بردند که رژیم ولایت سال ها بر آنها سرپوش گذاشته بود. بنابرین مردم با آگاهی از واقعیت های جامعه و ناتوانی رژیم از مدیریت آن، خواستار دگرگونی و تغییرات ساختاری و بنیادی و گذر از رژیم ولایت شدند.…

Read more

به یاد اختر شعر و ادب، پروین اعتصامی

به یاد اختر شعر و ادب، پروین اعتصامی

پروين اعتصامي که نام اصلي او "رخشنده " است در بيست و پنجم اسفند 1285 هجري شمسي در تبريز متولد شد ، در کودکي با خانواده اش به تهران آمد . پدرش که مردي بزرگ بود در زندگي او نقش مهمي داشت ، و هنگاميکه متوجه استعداد دخترش شد ، به پروين در زمينه سرايش شعر کمک کرد.

يوسف اعتصامي معروف به اعتصام الملک از نويسندگان و دانشمندان بنام ايران بود. وي اولين "چاپخانه" را در تبريز بنا کرد ، مدتي هم نماينده ي مجلس بود.

اعتصام الملک مدير مجله بنام "بهار" بود که اولين اشعار پروين در همين مجله منتشر شد ، ثمره ازدواج اعتصام الملک ، چهار پسر و يک دختر است.

مادرش اختر اعتصامي نام داشت . او بانويي مدبر ، صبور ، خانه دار و عفيف بود ، وي در پرورش احساسات لطيف و شاعرانه دخترش نقش مهمي داشت و به ديوان اشعار او علاقه فراواني نشان مي داد.

پروين از کودکي با مطالعه آشنا شد . خانواده او اهل مطالعه بود و وي مطالب علمي و فرهنگي به ويژه ادبي را از لابه لاي گفت و گوهاي آنان درمي يافت در ي…

Read more

داستان کوتاه: ما آدم نمی‌شیم..!

داستان کوتاه: ما آدم نمی‌شیم..!

 «عزیز نسین/احمد شاملو»

صدای یک پیرمرد لاغر مردنی از میان انبوه جمعیت، همهمه داخل سالن قطار را در هم شکست «برادر ما آدم نمی‌شیم!» بلافاصله دیگران نیز به حالت تصدیق «البته کاملا صحیح است، درسته، نمی‌شیم.» سرشان را تکان دادند. اما در این میان یکی دراومد و گفت:

«این چه جور حرف زدنیه آقا…شما همه را با خودتون قیاس می‌کنین! چه خوب گفته‌اند که: «کافر همه را به کیش خود پندارد» خواهش می‌کنم حرف‌تونو پس بگیرین.»

من که اون وقت‌ها جوانی بیست و پنج ساله بودم با این یکی هم‌صدا شدم و در حالی که خونم به جوش آمده بود با اعتراض گفتم:

آخه حیا هم واسه ادمیزاد خوب چیزیه!

پیرمرد مسافر که همان جور از زور عصبانیت دیک دیک می‌لرزید دوباره داد زد:

ما آدم نمی‌شیم.

مسافرین داخل قطار نیز تصدیق کرده سرشون را تکان دادند.

خون دوید تو سرم. از عصبانیت رو پا بند نبودم، داد زدم:

مرتیکه الدنگ دبوری! مرد ناحسابی! مگه مخ از او…

Read more

اقتصاد چطور بر فرهنگ تاثیر می گذارد؟

اقتصاد چطور بر فرهنگ تاثیر می گذارد؟

استاد شفیعی کدکنی

در قرن سیزدهم، به‌خصوص اواخر این قرن، ایران بر اثر مقدماتی، از خواب چندین ساله بیدار شد و به اقداماتی پرداخت که مهمترین آنها ایجاد راههای شوسه و بانک‌های مختلف و تلگراف بود. کارهایی که عباس‌میرزا در زمینة بنیاد صنایع جدید در ایران کرده بود، به جای خود از اقدامات مهم اقتصادی این عصر به‌شمار می‌روند.

آنچه در این یادداشت می خوانید، بحثی کوتاه درباره وضعیت اقتصادی ایران در پیش از جنبش مشروطیت است که نشان می‌دهد وضعیت ناگوار اقتصادی کشور، چگونه بیگانگان را به طمع افکند و طرز فکر آنهایی را که به یاری آنان دلخوش بودند، به ریشخند کشانید!

عصر صفوی، عصر تکامل اقتصادی ایران بود. روابط تجاری با خارج و گسترش صنایع و هرج و مرج اوضاع و فتنه‌‌ها و غارت‌ها، آن رونق و گرمی بازار اقتصادی جای خود را به سردی و سکون داد؛ برعکس در اروپا اقتصاد اوج گرفت و انقلاب صنعتی، اروپا را دگرگون کرد. ایران به گونه یک کشور بسته و بی‌ارتباط باقی ماند و درجا زد. بازاری شد برای عرصة فرآورده‌های غرب در برابر از دست‌دادن مواد خام خویش؛ زیرا ایران از انقلاب صنعتی عقب مانده …

Read more

فرهنگ مردم ترکمن در سده‌ میانه


فرهنگ مردم ترکمن در سده‌ میانه

صنوبر اسماعیلووا. دانشیار دانشگاه دولتی باکو

  ترجمه از: رحیم کاکایی

فرهنگ باستانی آسیای میانه، از جمله ترکمنستان مبتنی بر سنتهای مذهبی زرتشتی، بودیسم، مسیحیت و برخی دیگر آیین ها و باورها است. با آغاز سده‌های هفتم و هشتم میلادی زمانی که منطقه توسط اعراب تسخیر شد، اسلام مذهب حاکم گردید. مؤمنان ترکمن، ازبک، تاجیک، قازاق و برخی دیگر گروه‌های اتنیکی ترکمنستان کنونی اکثرا از طریقت اسلام سنی- حنفی پیروی کردند.

 با این حال، بخش کوچکی از مردم بومی که اهل ایران بودند، از طریقت شیعه پیروی می‌کنند. برای سده‌های طولانی صوفی‌گری نقش بزرگی در جامعه ترکمن ایفا کرد. صوفی‌گری تاثیر عمده ای بر تکامل فرهنگی ترکمنستان، ادبیات، آثار هنری ملی و حتی بر حیات سیاسی کشورداشت. فرهنگ کشور در واقع مبتنی بر سنت‌های ترکمن بود که در اواخر سده نهم پس از پذیرش اسلام توسط دولت سلجوقی بوجود آمد. (1.ص.193).

 چنانکه با …

Read more

راه کار های سر در گم و خشم دریاچه اورمیه

راه کار های سر در گم و خشم دریاچه اورمیه

دکترمحمد حسین یحیایی

شتاب حوادث و رخداد های سیاسی،اجتماعی و اقتصادی به قدری پر شتاب و گسترده بود که جشن نوروز، دید و بازدید های نوروزی و مسافرت های نوروزی را تحت تاثیر قرار داد، از تعداد مسافرین نوروزی به علت بحران شدید اقتصادی کاسته شد و بازار خرید و فروش که رکود تورمی بر آن حاکم است همچنان راکد ماند و هیچ تکانی نخورد. در این میان تلاش اصلاح طلبان شرمگین با پرگویی و بی عملی ادامه یافت تا پایگاه و جایگاه متزلزل خود را در جامعه بازیابی و بازسازی کنند و همزمان جنجال باند احمدی نژاد با صرف سخنان و گفتار تحریک آمیز تنش را فزون تر کرد تا بیانیه سپاه به مناسبت 12 فروردین در دفاع از استراتژی و دستآورد های رژیم که تکرار گفتار مبالغه آمیز رهبری در مشهد بود منتشر یافت، ولی آنچه در لابلای این رخداد ها گم شد و در حاشیه قرار گرفت، طوفان نمک و خشم دریاچه اورمیه بود که در 4 فروردین ماه با سرعت 119 کیلومتر در ساعت وزیدن گرفت، استان های آذربایجان را در نوردید، تعدادی کشته و زخمی با میلیارد ها خسارت بر جای گذاشت…

Read more

بحران شدید اقتصادی و فرجام رژیم ولایت

بحران شدید اقتصادی و فرجام رژیم ولایت

دکتر محمد حسین یحیایی

چند ساعتی تا پایان سال پر اضطراب، پر تنش، پر آشوب و پر ظلم و ستم که پایه های رژیم را لرزاند، نمانده    است. این سال ( 1396 ) هم با سخنان کلیشه ای رهبر که چندین سال است پیرامون اقتصاد دور می زند آغاز شد و با سخنان فریبنده، همراه با دروغ های همیشگی رئیس جمهور ولایت ادامه یافت. هر دو بعنوان شخص اول و دوم رژیم ولایت سخن از تولید، رشد اقتصادی، کاهش بیکاری و گسترش عدالت بمیان آوردند ولی از همان روز های نخست دزدی، فساد، تبهکاری و دروغ این بار در ابعاد بزرگتری از گذشته تا رپود جامعه استبداد زده را فرا گرفت، مالباختگان، کارگران به ستوه آمده از ظلم،بیکاران، بویژه تحصیلکردگان بیکار و سرخورده، تهیدستان حاشیه نشین، زنان و ... در مقابله با رژیم ولایت به کف خیابان آمدند. کارگران از همان روز های نخست سال اعتصاب های پی در پی خود را برای عدم پرداخت حقوق خود آغاز کردند، مالباختگان در مقابل موسسات اعتباری با شعار های گوناگون و ساختار شکنانه ( ای رهبر فرزانه، ایران شده دزد خانه ) صف کشیدند…

Read more

معضل دایمی اقتصاد ایران: هدف عدالت، نتیجه غارت

معضل دایمی اقتصاد ایران: هدف عدالت، نتیجه غارت

فرهاد گوهردانی، پژوهشگر توسعه

در مقاله ای که نوشته به اشکالات فرا ساختاری اقتصاد ایران اشاره کرده و چرایی عدم موفقیت برنامه های عدالت حکومت های مستقر در تاریخ معاصر ایران.

در ماه های اخیر بحث و جدل بر سر فساد اقتصادی در ایران مجددا بالا گرفته تا حدی که رهبر ایران آن را " اژدهای هفت سر" نامید و عقب ماندگی حکومت در زمینه ایجاد عدالت را پذیرفت. فساد اقتصادی طیف وسیعی از مسائل همچون رانت خواری، اختلاس، رشوه، قاچاق و باند بازی را شامل می شود. بطور کلی فساد اقتصادی از حاکمیت روابط بر ضوابط، وضع ضوابط مخدوش و تبعیض آمیز، و تاسیس فرایند های قانون گذاری نامشروع و غیر اجماعی ناشی می شود.

این مقاله سعی دارد نشان دهد که با وجود برخی تشابهات صوری و محتوائی با غرب، رفتار و معضلات اقتصادی در ایران بویژه در دویست سال اخیر از جنس دیگری بوده و پرداختن به آن تئوری و اندیشه متفاوتی را طلب می کند…

Read more

مافیای اقتصادی سپاە چگونە عمل میکند؟

مافیای اقتصادی سپاە چگونە عمل میکند؟

پشت پرده افزایش قیمت ارز و فشار اقتصادی به دولت!

دکتررنانی .اقتصاددان واستاد دانشگاه اصفهان

تمام شواهد نشان میدهد که ماجرای "ارز" یک اقدام کاملا سیاسی برای زمین گیر کردن دولت است و دست سپاه همان اندازه که در ماجرای دستگیر محیط زیستی ها و قتل سیدامامی آلوده است در ماجرای ارز هم آلوده است. بازپس گیری شرکت های خصوصی شده در دو دهه اخیر از سپاه رویداد کوچکی نیست که مقاومتی در پی نداشته باشد. همچنان که گرفتن مچ دست آن ٦ باصطلاح تعاونی که ٢٥ درصد پول مملکت در اختیارشان است و روحانی هنگام تسلیم بودجه به مجلس آن را فاش کرد بی مقاومت نیست. آنها در مشهد خیز کودتائی را با ترتیب دادن تظاهرات مدیریت شده علیه روحانی و گرانی شروع کردند اما تبدیل آن تظاهرات با شعار مرگ بر روحانی، به تظاهرات در نزدیک به ٩٠ شهر ایران با شعار "ما انقلاب کردیم، چه اشتباهی کردیم" و بالاخره "مرگ بر دیگران" که با رمز "شعارهای ساختار شکن" به آن اشاره می کنند به هدف نرسید. تیر کمانه کرد به کانون قدرت وثروت و علم الهدا و رئیسی و سران مافیای ٦ تعاونی که گفته می شود به مشهد کوچ کرده اند. اگر دولت کوتاهی کند و به ریشه های ماجرای هفته های اخیر "ارز" نپرداخته و واقعیات را به مردم نگوید و نام آن ٦ تعاونی و سهامداران آن را اعلام نکند زیر چرخ دنده های حوادثی که پیاپی آفریده می شوند فلج خواهد شد. "مال است، نه جان است که آسان بشود داد!" برای از دست ندادن مالی که با حضور در عالی ترین سطوح قدرت بدست آورده اند دست به هر کاری خواهند زد و یگانه پادزهر مقاومت های آنها افشای واقعیات…

Read more

نگاهی به رمان «چشمهای کهربایی درخت مُرّ»

نگاهی به رمان «چشمهای کهربایی درخت مُرّ»

(مُرّ آغاجینین کهربا گؤزلری)

سودابه تقی‌زاده زنوز

داستان از این قرار است که کودتایی در پایتخت کشور نیواک روی می‌دهد. بر خلاف سایر کودتاهای روی داده در جهان که معمولا در تاریکی شب انجام می‌گیرد، با تدبیر دلال که خود از نزدیکان رهبر حکومت ساقط شده بود، و اکنون از سران کودتا می‌باشد، کودتاگردان در روز روشن مخالفین خود را دستگیر و زندانی می‌کنند. با تدبیر دلال قانونی تازه وضع می‌شود که بر اساس آن زنان باید به مچ پای خود زنگوله ببندند و مردان سمبل ترازو به سینه‌ی لباسشان بچسبانند. این قانون شامل تمام شهروندان و توریست‌هایی می‌شود که وارد نیواک می‌شوند. بر طبق این قانون زنان سرپرست خانواده باید همزمان هر دو سمبل را بر سینه و مچ پای خود داشته باشند. دلال، سرهنگی را مامور اعدام مخالفین می‌کند، سرهنگ بنابه دلایلی مجبور می‌شود پیشنهاد دلال را قبول کند. علاوه از مجبوریت، تحقیق در باره‌ی زندگی جلادان و مسئله‌ی شرّ از دیرباز مورد علاقه‌ی سرهنگ می‌باشد. حتی سالها قبل کتابی در باره‌ی طریقه‌ی اعدام در شرق و غرب به چاپ رسانده است…

Read more

ریشه های روز جهانی زن

تقدیم به همسر و دخترانم و همه زنان زحمتکش ایران و جهان

ریشه های روز جهانی زن

ماری دیویس – برگردان : هاتف رحمانی

در طی بیست سال گذشته هزاران زن در سراسر جهان گرامی داشت روز جهانی زن را آغاز کرده اند. اما شیوه ای که این روز گرامی داشته می شود اغلب شباهت اندکی به هدف و خاستگاه های اصلی روز زن را حمل می کند . 

این امر ، به ویژه در فضای کنونی که در آن به اصول بنیادی حقوق زنان حمله می شود بد شانسی بزرگی است .

روز جهانی زن در آغاز قرن گذشته هم برای برجسته کردن و هم گرامی داشت مبارزه زنان علیه ستم و بهره کشی مضاعف از آن ها بنیاد گذاشته شد .

امروز ، مبارزه پیروز نشده است – مبارزه زنان هنوز مبارزه ماست . از این رو ، یادآوری ریشه های الهام سوسیالیستی روز جهانی زن با این امید که باز هم جنبش فمینیستی زنان ریشه دار در درکی طبقاتی از برابری زنان را شعله ور خواهد کرد به زنان و مردان در جنبش کارگری و هر جای دیگر به موقع است . ما می توانیم از تاریخ بیاموزیم ، اما ابتدا باید آن را دوباره کشف کنیم .…

Read more

بنای جامعه سوسیالیستی

بنای جامعه سوسیالیستی بر ویرانه های سرمایه داری بدون دیکتاتوری پرولتاریا ؟!

به مصداق ضرب المثل معروف ایرانی مبنی بر اینکه "شتر سواری دولا دو لا نمی شود"، بنای سوسیالیسم بر ویرانه های سرمایه داری نیز با سلام و صلوات و تحت عناوین و نظریاتی چون سوسیالیسم دموکراتیک، سوسیالیسم قرن بیست و یکم و...سوسیال دموکراسی و .....از آنجا که مبتنی بر شناخت درستی از آنتاگونیسم ذاتی نهفته در تضاد کار و سرمایه نیستند، امکان پذیر نیست. ساختمان سوسیالیسم بدون دیکتاتوری پرولتاریا شوخی یا فریبی بیش نخواهد بود. دیکتاتوری پرولتاریا یک انتخاب از سوی انقلاب کارگری پیروزمند نیست بلکه دقیقا مقاومت و توطئه بورژوازی سرنگون شده آن را به نیروهای انقلابی کارگران و زحمتکشان تحمیل می کند. نه در گذشته می شد سوسیالیسم را بدون دیکتاتوری پرولتاریا بنا نمود، نه الان می شود و نه در آینده چنین چیزی قابل تصور است. درس مهمی که باید از تجربه سوسیالیسم در اتحاد شوروی گرفت این است که چه باید کرد (و چه نباید کرد) تا این دیکتاتوری بر بورژوازی با بیشترین دموکراسی برای طبقه کارگر و اکثریت عظیم زحمتکشان از طریق ایجاد سازوکارهای اجتماعی مناسب برای جلب مشارکت گسترده آنها در حاکمیت و ساختمان سوسیالیسم و تحکیم آن همراه باشد تا هم از شکل گیری انسداد سیاسی ، نخبه های مقتدر ، الیگارشی و...پیشگیری شود و هم حاکمیت سوسیالیستی بتواند حمایت و پشتوانه عظیم کارگری و توده های زحمتکش را به عنوان بزرگترین ضامن بقای سوسیالیسم همواره با خود داشته باشد. براستی که تجربه دوران استالین برای ساختمان سوسیالیسم در بردارنده درس های بسیار ارزشمندی برای کارگران در سطح جهان است. و این همه نیازم…

Read more

استبداد صغیر را نمی دانم !

استبداد صغیر را نمی دانم !

ولی از حرمسرای ناصری اطلاع دارم !

صادق شکیب

بسیاری از مردم به‌تقریب می‌دانند که سلجوقیان پس از غزنویان آمدند و خوارزمشاهیان پس از سلجوقیان، اما من دانشجویانی را دیده‌ام که  نمی‌دانستند نهضت ملی نفت در زمان رضا شاه بود یا پسرش. ایرانیان، قطعه‌هایی از تاریخ را هزار بار شنیده‌اند و می‌دانند، اما تمایلی به شنیدن مهم‌ترین بخش‌‌های تاریخ معاصرشان ندارند. نام تمام جنگ‌های صدر اسلام و مسیر کاروان عاشورا و نام بسیاری از خلفای عباسی و اموی را می‌دانند ، ولی اگر از آنان بپرسند که استبداد صغیر مربوط به چه دوره‌ای است و چرا آن را «صغیر» می‌نامند، مات و مبهوت به پرسش‌گر نگاه می‌کنند. آیا در صد و بیست سال گذشته، یک ایرانی را می‌توانید پیدا کنید که یک بار برای میرزا یوسف‌خان مستشار الدوله اشک ریخته باشد؟ نه! چرا؟ چون ایرانی نمی‌داند او کیست. او کسی بود که با نوشتن «رسالۀ یوسفی» و «یک کلمه»، می‌خواست قانون را جایگزین سلطنت مطلقۀ ناصری کند و به همین جرم ماه‌ها در سیاه چال قجری، کتک خورد…

Read more

نقدی بر رمان جای خالی سلوچ

نقدی  بر رمان جای خالی سلوچ

نوشته ی محمود دولت آبادی

صادق شکیب

جای خالی سلوچ از آن رمانهایی است : دارای چنان ساخت و بافت و محتوایی  که از ماندنیهای ادبیات داستانی ما برای معرفی و بیان روحیات مردم در مقطعی از تحول اجتماعی و اقتصادی میهنمان برای دهه های چند بعد از این می باشد .

جایگاه واقعی «جای خالی سلوچ» در تحول و ترقی تکنیک رمان نویسی میهنمان کجاست ؟

آیا در این گذر نقشی بر عهده دارد ؟ چه سان نقشی ... ؟

برای تعیین این مسئله می بایست در مقام شناخت و ارزیابی درست جامعه و روند تکاملی آن و روحیات و گرایشات مردم در طی طریق این مسیر درآمد تا به درک درست میزان علاقه آنها به مسائلی برآمد که می تواند ،توجهشان را جلب کند .

مایه و تم اصلی کتاب برگرفته از تحولات دهه چهل و پنجاه میهنمان می باشد . دگرگونیهایی که در اثر اصلاحات ارضی معروف شاهی گریبانگیر روستائیان گردیده ، موجب فرو پاشی اقتصاد روستائی در نتیجه بی خانمانی، کوچ و فرار دسته جمعی آنها بسوی شهرها شد . موردی که نیت واقعی رژیم از به اصطلاح اصلاحاتش بود  . آنهم بخاطر تامین نیروی کار ارزان و استثمار این نیرو برای صنایع مونتاژ که رشدی غ…

Read more

نقش زنان آگاه و برجسته

نقش زنان آگاه و برجسته در صحنۀ سیاسی واجتماعی‌ایران’ دورۀ مشروطیت
ملیحه بصیر

نهضت مشروطیت برای نخستین بار زنان را نیز به عرصه مبارزه کشانید. پیش از آن زنان در نهضت ملی و سرنوشت‌ساز تنباکو که به فسخ قرارداد ننگین تالبوت منجر شد،شرکت نموده و در اتحاد با مردان غیور‌این مرز و بوم شگفتی‌ها آفریدند..در آن حرکت بزرگ ملی بود که بذر نهال نهضت مشروطیت پاشیده شد و از شکوفایی بذرهایی خبر داد که بزودی قرار بود سر از خاک پنهان کشور به بیرون‌اید.
همبستگی وایثار همه آحاد مردم در‌این جنبش حیثیت، آزادی و استقلال‌ایران را نوید می‌داد.
انقلاب مشروطیت و آزادیهای نسبی سیاسی و اجتماعی حاصل از آن، زنان را بر آن داشت تا با آگاهی از حقوق اجتماعی و مدنی خود، در جریانات انقلاب و تغییر و تحولی که به وقوع می‌پیوست قرار گرفته و در پاسداری از مشروطه سهیم گردند. آنان برای تحقق بخشیدن به خواسته‌ها و آمالشان در نخستین گام به ضرورت‌ایجاد انجمن‌های زنان واقف گشته به تشکیل آن همت گماردند…

Read more

20 blog posts